Pimp je Nederlands! (2) éminence grise

Ontdek iedere week een Franse uitdrukking die je ook gewoon in het Nederlands kunt gebruiken…

Vandaag: éminence grise

Schijn bedriegt. Eminence grise verwijst niet naar een oudere man met grijs haar die van een bepaald aanzien geniet maar naar Père Joseph (1577-1638), de biechtvader van Kardinaal de Richelieu. Deze monnik was een ware netwerker avant la lettre en riep de eerste onofficiële inlichtingendienst van de geschiedenis in het leven. Dankzij zijn netwerk van monniken/spionnen oefende Père Joseph heel veel invloed uit in de coulissen. Grise (grijs) verwijst trouwens niet naar de kleur van zijn haar maar naar de kleur van het habijt van de Kapucijnen.

Een éminence grise is dus simpelweg iemand die achter de schermen heel veel invloed uitoefent, ongeacht zijn/haar leeftijd en haarkleur. En niet een grijze man die bekend is en een succesvolle carrière achter de rug heeft (een autoriteit).

Volgende week: avant la lettre.

Pimp je Nederlands! (1) en plein public

Ontdek iedere week een Franse uitdrukking die je ook gewoon in het Nederlands kunt gebruiken…

Van de week moest ik in Den Haag als tolk Frans werken. Voor de lunch besloot ik om naar La Place te gaan. Ik nam een salade en wilde een lekker broodje uitkiezen voor erbij. Toen ik een pain au levain bestelde, keek het meisje van de broodjes me aan alsof het Chinees was… Tsja, het stond gewoon in het Frans op het bordje… Heb ik ook vaak als ik in een café een jus d’orange bestel, ik moet het meestal drie keer herhalen. Tegenwoordig drink ik trouwens geen jus d’orange meer, alleen sinaasappelsap…

Ik ben altijd gefascineerd geweest door Franse woorden en uitdrukkingen die gebruikt worden in andere talen. Een paar jaar geleden was ik aan een lijst begonnen van zulke uitdrukkingen in de Engelse taal. Je kunt bijvoorbeeld denken aan femme fatale, coup de grâce, en passant, nouveau riche of Voulez-vous coucher avec moi ce soir…

Door de eeuwen heen hebben veel Franse woorden en uitdrukkingen ook hun weg gevonden naar de Nederlandse taal. Iedere week gaan we dus een van deze woorden/uitdrukkingen voor het voetlicht brengen…

Vandaag: en plein public

En plein public betekent letterlijk in volle openbaarheid. Deze uitdrukking is voor Nederlanders niet makkelijk uit te spreken omdat hij twee nasale klanken bevat, en en ein.

Uitspraak van en plein public zoals het hoort :

En nu een aantal voorbeelden:

Sarkozy heeft zich en plein public belachelijk gemaakt door iemand die hem geen hand wilde geven uit te schelden.

De paradox van reality-tv: privacy en plein public.

Je moet het durven om zo en plein public over je gevoelens te praten…

Volgende week: éminence grise.

Tolk Kadhaffi werpt handdoek in de ring

Volgens het boekje hoort een toespraak voor de Algemene Vergadering van de VN in New York niet langer dan 15 minuten te duren. Op 23 september heeft Kadhaffi niet minder dan 95 minuten aan het woord gestaan! Op de 75ste minuut van deze marathontoespraak hield de persoonlijke tolk van de leider uit Libië het voor gezien en riep in het Arabisch “Ik kan er gewoon niet meer tegen”… (Kadhaffi had tegen alle regels in zijn eigen tolk Frans en tolk Engels meegenomen). Gelukkig hielp het hoofd van de sectie Arabisch de wanhopige tolk uit de brand voor de laatste 20 minuten van het toespraak…