Pas op, valse vrienden!

Als tolk Frans moet je voortdurend op je hoede zijn voor zogenoemde valse vrienden. Ze liggen overal op de loer, wachtend op een ogenblik van onoplettendheid. Onlangs moest ik als tolk Frans (Engels > Frans) werken tijdens een congres over ontwikkelingssamenwerking. Het einde van een lange dag naderde. Een van de Engelstalige sprekers concludeerde zijn betoog met Actually I think we will eventually manage to…… De woorden gingen zoals altijd via mijn oren naar mijn hersenen waar ze wonderbaarlijk genoeg naar een andere taal worden omgetoverd… En ik begon mijn zin in het Frans met “Actu…”! STOP. Alle aanwezige neuronen sloegen ineens op hol. MAYDAY. MAYDAY. Alle alarmen rinkelden ergens in de controlekamer. De dienstneuron werd onmiddellijk waker gebeld: “Boss, we have a problem”. In een fractie van een seconde was het alle hens aan dek… “Actu… En fait je pense que nous allons finalement réussir à…”. Applaus in de controlekamer, schouderklopjes bij de neuronen, we kunnen weer op kruissnelheid varen…

Voor een tolk Frans wemelt de Engelse taal van zulke valse vrienden. Actually is geen actuellement en eventually geen éventuellement (dat geldt trouwens ook voor het tolken van het Engels naar het Nederlands). Deze valse vrienden getuigen van een lange geschiedenis van moeilijke verhoudingen tussen Frankrijk en Engeland maar zijn ook een afspiegeling van de enorme invloed die het Frans op het Engels heeft gehad.

Er is ook een aantal valse vrienden tussen het Nederlands en het Frans. Een Nederlandse conducteur is bijvoorbeeld een contrôleur in het Frans en de puntjes op de i zetten heeft in het Nederlands een andere betekenis dan mettre les points sur les i.

Oppassen dus!

Ps: Diversion is ook een valse vriend tussen het Engels en het Frans. In het Engels betekent het meestal omleiding en in het Frans afleiding.